[sitene ekle]

11/8/2009 - ÖZÜRLÜ BİREYLERE UYGULANACAK DESTEK EĞİTİM PROGRAMLARI

19/12/2008 - ÖZEL EĞİTİMDE VİZYON ARAYIŞI-2

D- EĞİTİM PROGRAMLARI

     Özel eğitim gerektiren bireylerin eğitimleri özel olarak geliştirilmiş eğitim programları ve buna uygun düzenlenmiş eğitim ortamları ile mümkündür.

Özel eğitim kapsamı içindeki bireylerin, topluma kazandırılması ve yaşam kalitelerinin yükseltilmesi erken dönemde uygun eğitim programlarına yerleştirilmeleri ile mümkündür.

 Engelli bireylerin topluma tam katılımlarını sağlayabilmek için ayrı, sınırlı, yapılanmış özel programlar geliştirip uygulama yerine, normal akranları ile aynı eğitim ortamlarından yararlanarak, durum ve özelliklerine uygun Bireyselleştirilmiş Eğitim Programları (BEP) ile yetiştirilmelerini sağlayacak düzenlemelere gidilmesi temel yaklaşım olarak  benimsenmelidir

Uygun eğitim; bireyin ve ailenin bireysel ihtiyaçlarını ve ilişkili faktörleri içine alacak şekilde tanımlanmış  eğitimdir. Uygun eğitim, bireyin tüm gereksinimlerini; konuşma ve dil gelişimi, fiziksel gelişimi, bilişsel gelişimi, sosyal ve duygusal gelişimi, öz bakım becerilerinin gelişimini; mesleki gelişimini sağlayacak şekilde planlanır. Bu planlama sürecinde birey ve ailesinin iletişim modeli, çocuğun lisan seviyesi, iletişim yetenekleri, çocuğun sosyal becerileri, kişiliği, duygusal durumu, eğitimsel yetenekleri, aile durumu, ailenin gereksinimleri ve çocuğu için eğitimsel hedefleri gibi ilişkili faktörler dikkate alınır.

Sorunlar:

1- Mevcut programların özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim ihtiyaçlarını karşılayacak nitelikte olmaması ya da bazı engel grupları için henüz programların olmaması,

2- Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı hazırlanırken ailenin gereksinimlerinin dikkate alınmaması, ailenin bilgilendirilmemesi ve bunun sonucunda ailenin eğitime etkin katılımının sağlanamaması,

3- Üniversitelerde yapılan akademik çalışmaların, kurumların uygulamalarına yansıtılamaması,

4- Gelişim geriliği ve özürlü olma riski bulunan bebekler ve çocuklar ve aileleri için erken eğitim programlarının bulunmaması ve yaygınlaştırılmamış olması,

5- Kaynaştırma yapılacak kurumların, eğitim ortamı, mimari ve personel düzenlemeleri ile kaynaştırmaya uygun hale getirilmemiş olması,

6- Özel eğitim gerektiren bireylere hizmet veren eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinin binaların konumu, ulaşılabilirliği ve yapısal durumunun özürlü bireylerin gereksinimlerine uygun olmaması,

7- Eğitim programlarının engel gruplarına göre bireyselleştirilememesinin, yerleştirme işlemleri sürecinde aksaklıklara neden olması,

8- Kaynaştırma yapılacak kurumlar, özel eğitim kurumları ve Rehberlik ve Araştırma Merkezleri arasında kurumlara yapılacak yerleştirme sırasında gerekli iş birliğinin yapılmayışı ve bunun çocuğun program işleyişini aksatması,

 Öneriler:

1-Mevzuatta engel gruplarına yönelik hazırlanacak eğitim programının içeriği, amaçları ve uygulama kriterleri konusunda belirlenmiş bir formatın konması için düzenleme yapılması,

2- Genel eğitim programları özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim ihtiyaçlarına veya engel gruplarına göre uyarlanabilir olmalı,

3- Çocuğun bireyselleştirilmiş eğitim programına ailelerin katılımını sağlayıcı düzenlemeler yapılmalı,

4- Üniversitelerin özel eğitim gerektiren bireyler için hazırladıkları, uyarladıkları eğitim programlarının sahada uygulanabilmesi için imkânlar hazırlanmalı ve alanda hizmet verenler için sertifika programları düzenlenmeli,

5- Özel eğitimin en önemli parçası olan Bireyselleştirilmiş Eğitim Programlarının (BEP) ve Bireyselleştirilmiş Öğretim Planlarının (BÖP) işlevsel olarak hazırlanması için zorlayıcı tedbirler alınmalı, nasıl hazırlanacağına ve değerlendirileceğine ilişkin uygulamalı çalışmalar yapılmalı,

6-  Gelişim geriliği ve engelli olma riski bulunan bebekler ve çocuklar ve aileleri için erken eğitim programları başlatılmalı ve yaygınlaştırılmalı,

7- Bireylerin ihtiyaçlarına yönelik olarak uygun eğitim sağlanabilmesi doğrultusunda kaynaştırma programları hazırlanmalı, izlenmeli ve değerlendirilmeli,

8- Örnek kabul edilebilecek özel eğitim kurumlarına (kurum yöneticileri ve eğitimcileri için ayrı ayrı) bilgilenme – gezip görme – örnek alma amaçlı planlı geziler düzenlenmeli, (örneğin ülkemizde Sabancı Vakfına ait özel eğitim ve rehabilitasyon kurumları gibi)

9-  Bireyin eğitimi açısından önem taşıyan materyal ve araç-gereçlerin ulaşılabilirliği sağlanmalı, bu konuda teknolojik gelişmeler mutlaka izlenmeli, Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü ve Eğitim Araçları ve Donatım Dairesi Başkanlığı kendi görev tanımları içerisinde projeler hazırlamalı,

10- Engelli Türk çocuğunun ve engelli bireyin genel sosyo-kültürel zihinsel ve fizyolojik gelişim özellikleri de dikkate alınarak eğitim araç gereçleri ve oyuncaklarının üretimi ve ulaşılabilirliği artırılmalı,

 ( örneğin Avrupa standartlarında yapılan sıra ve bilgisayar masalarının Türk çocuklarına uygun yükseklikte olmaması)

11- Sağlığa zararlı malzemelerden yapılmış ve tehlike arz eden Çin menşeli oyuncak ve eğitim materyallerinin (okul ve kurumlarda çoğunlukla kullanılmakta) engelli bireylere daha fazla zarar verebileceği unutulmamalı, eğitim aracı olmaktan uzak elektrikli, pilli ve boyası çıkabilen bu tür oyuncakların engelli eğitim kurumlarında kullanımı kesinlikle engellenmeli,

12- Yapılan/ açılan tüm özel özel eğitim okulları, kurumları ve rehabilitasyon merkezleri, her tür engellinin rahatça eğitim görebileceği şekilde düzenlenmeli, var olanlarda ise gerekli değişikliler yapılmalı,

13- Engelli eğitiminin olmazsa olmaz şartlarından biri olan (ERİŞİLEBİLİR) eğitim mekânlarının engel türlerine göre inşa edilmesi ve düzenlenmesi için ilk etapta okul/kurum mimari tip projeleri hazırlanmalı, bu projelerin maketleri sergilenmeli ve internet destekli görsel sunumlarına ulaşımı sağlanmalı, gerekli değişikliklerin yapılması için kurumlara belirli bir süre tanınması ve gerekli mekânsal değişikliğe gitmeyenler için maddi, hukuki ve idari yaptırımlar getirilmeli,

14- Dünyada ve Türkiye’de örnek olabilecek nitelikteki Kamu ya da özel eğitim kurumlarının işleyiş, eğitim, fiziki imkân ve erişilebilir mekânsal özellikleri internet üzerinden ya da belirlenen zaman dilimlerinde her yıl seminerlerle ayrıntılı olarak tanıtılmalı,

15- Özürlü eğitim malzemelerinin tanıtımı, üretimi ve ulaşılabilirliği için belirlenmiş tarihlerde fuarlar düzenlenmeli, tanıtım shovroomları açılmalı, eğitim araç gereci ve özürlü oyuncakları için tasarım yarışmaları açılmalı,

16- Genel eğitim porogramları özel eğitimde yeni yaklaşımlar doğrultusunda tanısı konan her engelli birey için bireyselleştirilebilecek özelliklere sahip olmalı,

17- Kaynaştırmada başarıya ulaşabilmek için uygun eğitim programlarına ek olarak kurumlar fiziksel ortam, teknolojik donanım ve personel yönünden desteklenmeli, ayrıca rehberlik ve Araştırma Merkezleri tarafından kaynaştırma okullarına ve sınıflarına destek hizmetleri sağlanmalı,

18- Bireyselleştirilmiş eğitim programları bireyin mesleki eğitim ihtiyaçlarının yanı sıra geçiş planlarını da karşılayacak nitelikte olmalı,

19- Her engel grubu için açılan kurumların müfredat programları hazırlanmalı, var olanlar yurt içinde ve dışında gelişen çağdaş yaklaşımlara göre sık sık gözden geçirilmeli ve uyarlamaları yapılmalı,

 Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olarak açılan özel özel eğitim okulları, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa tabidir. Bu okullar, diğer özel öğretim kurumları (kolejler, özel ilköğretim okulları vb..) ile yasal olarak aynı statüde görülmektedir. Bu durum uygulamada ve denetimde sorunlara neden olmaktadır. Oysa özel eğitim kurumlarının donanımlarının ve özelliklerinin engel grubunun özelliklerine göre değişiklik göstermesi gerekir. Bu nedenle açılışta ve denetimde aranacak özellikler de özel eğitim kurumlarına göre farklılıklar göstermelidir.

Milli Eğitim Bakanlığı'nın resmi okullarında eğitim programı hazırlama ya da var olan eğitim programlarını, özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim ihtiyaçlarına göre uyarlama konusunda öğretmenlerin büyük bir kısmının yeterli bilgi ve beceri ile yetiştirilemediği görülmektedir. Özel eğitimde görev alan öğretmenlerin büyük bir çoğunluğu genel eğitim alanından gelmektedir. Özel eğitim alanında yeterli bilgiye sahip olmadıkları için de hazırlanacak programların özellikleri ve amaca uygun olarak uyarlanması konusunda sıkıntı yaşamaktadırlar.

Milli Eğitim Bakanlığı'ndaki mevcut eğitim programları öğrencilerin eğitim gereksinimlerini karşılamakta yetersiz kalmakta ve programların öğrenci merkezli bir anlayışla hazırlanmadığı gözlenmektedir.

 Mevcut eğitim programları ile çocuğa bilgi yüklenmesinden öteye geçilememekte, bireyin yaşama hazırlanması sağlanamamaktadır. Programlar öğrenci merkezli hazırlanmadığı için de özel gereksinimli bireylere uyarlanmasında güçlük çekilmektedir.

Ülkemizde engelli bireylerin mesleki eğitim ve rehabilitasyonlarına yönelik programlara da gereken önemin verilmediği görülmektedir. İlkokul aşamasından başlaması gereken engelli mesleki eğitiminin engellinin engel grubu ve derecesi ile ilgi alanları dikkate alınarak bireyin genel programına mesleğe hazırlayıcı program da eklenerek BEP’ lerin hazırlanması gerekmektedir.

Ayrıca özel eğitim ve rehabilitasyon kurumlarında mesleki eğitim üniteleri veya mesleki rehabilitasyon atölyelerinin öğrencilerin ilgi ve gereksinimlerini karşılayacak yeterlilikte olmadığı, göstermelik olduğu ya da hiç olmadığı görülmektedir.

Bazı özel özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinin eğitim kurumu olmaktan uzak fiziki yapıda olan binalarda, bir apartman dairesi ya da şehir trafiğinin yoğun olduğu tehlikeli ve gürültülü mekanlarda kurumlar açıldığı gözlenmekte,

Bazı kurumlarda engelliler için düzenlenmiş bahçe ve oyun alanlarının yetersiz ya da hiç olmadığı,

Yalıtımlı müzik, rahatlama ve dinlenme odalarının bulunmadığı göstermelik tabela odalar oluşturularak farklı amaçla kullanıldığı,

Kurumların çoğunda engel türlerine uygun mimari özelliklere sahip ve gerekli donanıma sahip mutfak, lavabo, wc ve banyo bulunmadığı,

 Özel eğitim kurumlarında ve Rehabilitasyon merkezlerinde bireyin özel gereksinimlerini belirleyerek, BEP’lerin hazırlanması ve uygulanması konusunda mevcut personelin bilgi ve becerisinin yeterli olmaması,

Özel eğitim gerektiren bireyleri; ilgi, gereksinim ve yetenekleri doğrultusunda iş hayatına hazırlayan, uygulama ağırlıklı ve bireyin o işi veya mesleği amaçlanan yeterlilikte yapmasını sağlayacak iş ve mesleki öğretim programlarının hazırlanamaması,

Başarıyı değerlendirmek için program değerlendirme formlarının geliştirilmemiş olması, başarının not sistemi ile değerlendirilmesi,

Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı ilk ve orta öğretim kurumlarının eğitim programlarına engelliler ile ilgili genel bilgilerin verildiği ders veya konulara yeterince yer verilmemesi, öğrenciler özel eğitime gereksinimi olan akranlarını tanımadıkları için kaynaştırılmalarında güçlükler yaşanması,

Engelli bireylerin meslek edinebilmelerine yönelik mesleki eğitim veren kurumların yetersizliği,

Örgün eğitimden, yeterince yararlanamayan özürlü bireylere yaşam boyu öğrenim anlayışına uygun olarak yaygın ve yaşam boyu eğitimin sağlanamamış olması,

Kurumlarda kaynaştırma programlarına yerleştirilen özel gereksinimli bireylere ve sınıf öğretmenlerine destek hizmet sağlayabilecek nitelikte personelin olmaması,

Mesleki eğitim sonucunda engelli bireye verilen okul diplomalarında özel eğitime gereksinim duyan bireylerin engel grubu, aldığı mesleki eğitim ve branşı ile mesleki beceri düzeylerinin belirtilmemesi ve bu bilgilerin dosyalarında, diplomalarında yer almaması ile ilgili yasal düzenlemenin anılmaması.

 Öneriler:

1-  Uyarlanmış genel/mesleki öğretim programları, öğrencilerin eğitimlerini diğer okullarda akranlarıyla birlikte sürdürecek yeterliliğe ulaşmayı veya yeteneklerini üst düzeyde geliştirmeyi amaçlayan bir yaklaşımla sadeleştirilerek, değiştirilerek veya zenginleştirilerek hazırlanmalı,

2- Özel eğitim ve sınıflarında; öğrencilerin bireysel gelişim özellikleri ve öğrenme yeterlilikleri ve yetersizlikleri dikkate alınarak, farklı konu ve sürelerde hazırlanmış iletişim becerileri ile akademik ve sosyal becerilerin geliştirilmesi üzerine yoğunlaşmış BEP ler hazırlanarak uygulanmalı, ayrıca çocuklar için hazırlanacak BEP’ler mesleki eğitimi ve geçiş planlarını da kapsamalı,

3- Özel eğitim gerektiren bireyleri; ilgi, gereksinim ve yetenekleri doğrultusunda iş hayatına hazırlayan, uygulama ağırlıklı ve bireyin o işi veya mesleği amaçlanan yeterlilikte yapmasını sağlayacak iş ve meslek programları hazırlanmalı,

4- Bireyselleştirilmiş öğretime dayalı öğretim materyalleri geliştirilmeli ve yaygınlaştırılmalı,

5- Bazı özel eğitim okullarında sınıf geçme, ders geçme yerine program atlama – program geçme sistemi getirilmeli( modüler sistem getirilme çalışmaları devam etmekte),

6- Başarıyı değerlendirmek için program değerlendirme formları geliştirilmeli ve not yerine puanlama sistemi uygulanmalı,

7- Engelli bireylerin akademik becerileri, ailevi durumları ve yerleşim yerleri dikkate alınarak, yatılı özel okul, özel sınıf ve normal sınıflarda eğitim yaygınlaştırılmalı,

8- Görme, işitme ve ortopedik yetersizliklerden etkilenmiş ilköğretim çağındaki çocukların gündüzlü okullarda ve sınıflarda eğitimleri en az kısıtlayıcı ortam çerçevesinde yaygınlaştırılmalı,

9- Milli eğitim bakanlığına bağlı ilk ve orta öğretim kurumlarının eğitim programlarına engellilerle ilgili genel bilgilerin verildiği ders/konulara yer verilerek engellilerin toplumsal yaşama tam katılmaları ve toplumun bilinçlendirilmesi sağlanmalı,

10- Engelli bireylerin meslek edinebilmesine yönelik yasal düzenlemeler yapılmalı,

11- Engelli bireyler için var olan iş okulu programları yeniden düzenlenmeli,

12- Meslek liselerinin bazı bölümlerine alınmada özürlü bireyler için esneklikler sağlanmalı,

13- örgün eğitimden, yeterince yararlanamayan engelli bireylere “yaşam boyu öğrenim” anlayışına uygun olarak yaygın eğitim olanağı verecek düzenlemeler yapıolmalı,

14- özel becerileri olan engelli b,reylere yönelik özel eğitim ve rahabilitasyon programları hazırlanmalı,

 E- PERSONEL VE ÖZLÜK HAKLARI

                1- Sınıf öğretmeni, sağlık personeli ve diğer destek personeli yetiştiren üniversitelerde özel eğitim alanında derslerin bulunmaması,

                2- Engelli çocukların bulunduğu ve özellikle kaynaştırma programı uygulayan resmi okullarda- sınıflarda görev yapan öğretmenlerin birbirinden çok farklı formasyona sahip olması nedeniyle engelli çocuklar konusunda yeterince bilgi ve deneyim sahibi olmaması,

                3- Engelli çocuklara hizmet vermek amacıyla açılan özel eğitim ve rahabilitasyon merkezlerinde istihdam edilen personelin genelde özel eğitime gereksinim duyan bireylerin eğitimleri, rehabilitasyonları hakkında yeterli bilgi ve formasyona sahip olmamaları hatta ilk defa engelli çocuklarla karşılaşıyor olmaları,

                4- özel özel eğitim kurumlarında görev yapan özel eğitim ve destek personelinin nitelik ve nicelik açısından yeterli olmaması,

                5- Özel kurum sahiplerinin özel eğitim alanında yeterli bilgiye sahip olmamaları ve gelişmeleri yeterince takip etmemeleri,

                6- Özel özel eğitim kurumları kurucularının genellikle eğitimci olmamaları,

                7- Milli Eğitim Bakanlığı resmi özel eğitim okullarına müdür ya da müdür yardımcısı olabilmede yalnızca genel öğretmenlik vasfına sahip yüksekokul mezunu olmak şartının aranıyor olması,

                8- Özel özel eğitim kurumlarına müdür olacaklarda özel eğitim alanından ya da yakın branşlardan mezun olma şartının aranmaması,

                9- Kurum ve kuruluşların, eğitim programlarının işleyişinde sadece çocuğun eğitim programlarına ağırlık vermeleri ve aileyi ekibin eşit statüde bir üyesi olarak görmemeleri ve eğitim sürecinde ailenin kurumun çalışmalarına yeterince müdahil edilmemesi,

                10- Ekonomik kaygılar nedeniyle özel kurumlarda aileye çocuğun gelişim seyri hakkında doğru bilgi verilmeyişi,

                11- Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde zorunlu personel olan Fizyoterapist’in sadece kağıt üzerinde mevcut olduğu, Fizyoterapist yerine “kaçak” olarak üniversitelerin Beden Eğitimi Bölümü mezunu kişiler tarafından terapilerin uygulandığı, bu durumun özürlü bireylerin özürlerinin artmasına neden olacak derecede sakatlıklara yol açtığı,

                12- Lise mezunu ya da sertifika programlarına katılan profesyonel eğitim almamış kişilerin derslere/seanslara sokularak asıl personelin okulun/kurumun/merkezin idari işleri ile meşgul olduğu,

                13- Özel özel eğitim kurumlarında kılık kıyafet yönetmeliğine tam anlamıyla uyulmadığı,

                14- Hem özel hem resmi okullarda/ kurumlarda oluşabilecek olumsuz durumların önüne geçilebilmesi için öğretmenle birlikte yardımcı- destek personelin sınıf ve seans odalarında bulundurulmaması,

                15- Öğrencilere beslenme, hijyen ve acil sağlık müdahaleleri yapma hususunda personelin yetersiz bilgiye sahip olması,

                16- Çok sık rastlanmasa da okullarda/kurumlarda bulunan diğer personelce engelli öğrencilere/ bireylere fiziki ve psikolojik şiddet uygulanması, engelleriyle alay edilmesi, vb.

Öneriler:

1-       Özel eğitime gereksinim duyan çocukların toplum içinde ileride hayatlarını sürdürmek için meslek edinmeleri gerektiği düşünüldüğünde, ilgi duydukları konularda yetiştirilebilmeleri, alanda uzman kişilerce gerçekleştirilebilecektir. Bu nedenle mesleki ve sosyal rehabilitasyon, sanat (müzik, resim, tiyatro, drama), spor vb. konularda ilgili personelin yetiştirilmesi için çalışmalar yapılmalı, (  üniversitelere dersler konulması,  alanda çalışanlara ve ilgi duyanlara profesyonellerce sertifika programları düzenlenmeli) 

2-       Özellikle son dönemde özürlü ailesinin içinde bulunduğu vicdani duygusallığın ve kendini alanda eksik hisseden eğitimcilerin suistimal edilerek özel eğitim alanında seminer ve sertifika programlarının maddi kazanç amacıyla düzenlenmesinin önüne geçilmesi, seminerlerin amaç, konu, program ve verecek kişilerin profesyonelliği dikkatle incelendikten sonra izin verilmeli,

3-       Özel eğitime muhtaç çocukların eğitimi ile ilgili Personelin kendilerini geliştirebilmeleri için bilimsel temelde hazırlanmış basılı, görsel ve işitsel eğitim araç gereçlerine ve materyallerine ulaşmaları kolaylaştırılmalı,

4-       Milli Eğitim Bakanlığı tarafından uzmanlara hazırlatılan kitaplar ücretsiz olarak ilgili personele ulaştırılmalı (Özel ve resmi tüm eğitim kurumlarına),

5-       Engelli çocukların bulunduğu ve özellikle kaynaştırma programı uygulayan resmi okullarda- sınıflarda görev yapan öğretmenlerin birbirinden çok farklı formasyona sahip olması nedeniyle engelli çocuklar konusunda yeterince bilgi ve deneyim sahibi olmalarının sağlanması için düzenli aralıklarla hizmet içi eğitim programlarına katılmaları sağlanmalı

6-       Bünyesinde engelli birey olsun ya da olmasın Okul rehberlik servislerinin okul personeline, öğretmenlere ve öğrencilere gerekli bilgi ve müşavirlik hizmetini vermesi sağlanmalı bununla birlikte, Okul Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Hizmetleri Yürütme Kurulu’nun Görevleri arasına “ okulda engelli bireylerin/öğrencilerin eğitimi için gerekli tedbirlerin alınması” görev maddesinin eklenmesi gereklidir,

7-       Gerekli çevresel şartları taşıyan Kız Meslek Liseleri’nin özel eğitim alanı açmaları sağlanmalı,

8-       Özel özel eğitim kurumlarının; taşıması gereken fiziki şartlarını, eğitim ortamlarını, personel ve örgüt yapılarını, bölümlerini, araç-gereç vb. özelliklerini belirleyen yeni bir standartlar yönergesi hazırlanmalı ve ilk defa açılacak ve mevcut okullarda-kurumlarda uygulanırlığı mutlaka sağlanmalı,

9-       Hem resmi hem de Özel özel eğitim kurumlarında müdür ve müdür yardımcısı olacaklarda öncelikle; özel eğitim öğretmenliği, psikoloji, sosyoloji, çocuk gelişimi ve eğitimi, psikolojik danışma ve rehberlik, gibi bölümlerden mezun olmasına dikkat edilmeli ya da görevlendirilecek yöneticilerin özel eğitim konusunda mutlaka formasyon alması sağlanmalı,

10-    Alanda akademik kariyer yapanlar varsa tercih nedeni olmalı,

11-    Bireyselleştirilmiş Eğitim ve Öğretim Planının hazırlanması ve uygulanmasında personele uygulamalı eğitim sağlanması,

12-    Pilot okullarda “kaynaştırma”  uygulaması uzmanlar desteğinde gerçekleştirilerek, süreç tüm boyutlarıyla gözlenmeli, kayıtlar tutulmalı, elde edilen verilerden ve uygulama sürecinde karşılaşılan yeni durumlardan ve aksaklıklardan bunlara getirilen/getirilebilecek çözümlerden,  ileriye dönük uygulama yönergeleri hazırlanmalı,

13-    Kurumlarda kurum doktoru ve hemşiresi bulundurulamıyorsa, en yakın sağlık kurum ve kuruluşu ile (özellikle acil müdahaleyi gerektiren durumlarda) sağlık personeli desteği sağlama protokolleri yapılmalı,

14-    Kurumlarda engelli öğrencilerin beslenmeleri, hijyen ve acil sağlık müdahalelerinde yapılması gereken hususlar hakkında bilgilendirilmeli,

15-     Ekonomik kaygılar nedeniyle özel kurumlarda aileye engelli çocuğunun gelişim seyri hakkında doğru bilgi verilmediğinde ailenin Milli Eğitim Bakanlığı nezdinde şikâyette bulunabilmesi için gerekli düzenlemenin yapılması,

16-    Özel özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde/kurumlarında Fizyoterapist yerine Beden Eğitimi Bölümü mezunu kişilerin yetkisiz bir şekilde terapi uygulaması yapmasının önüne kesinlikle geçilmeli, bu uygulamayı yaptıran kuruma ve terapi uygulayan Beden Eğitimi Bölümü mezunu kişiler tespit edilmesi durumunda cezai müeyyideler devreye koşulmalı,

17-    Özel özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde emeklilik sonrası çalışan öğretmenlerin, ücret karşılığında resmi ilköğretim kurumlarında görev almaları sağlanabilir. Hem öğretmenlik formasyonuna sahip olmanın hem de okulların işleyişlerini bildiklerinden özellikle özel eğitim sınıflarında sınıf öğretmeni ya da kaynaştırma sınıflarında destek personeli olarak değerlendirilmeleri faydalı olacaktır,

ÖZLÜK HAKLARI:

                Sorunlar:

1-       Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde çalışan sözleşmeli personelin sebepsiz yere eğitim süreci içerisinde görevine son verilmesi, ya da istifaya zorlanması,

2-       Kaynaştırma sınıfı öğretmenlerinin ücretlerinde özendirici herhangi bir artışın yapılmaması,

3-       Resmi okullarda özel eğitim sınıfı öğretmenlerine gerekli motivasyon ve eğitim araç gereç ve malzeme desteği sağlamada kaygısızlık ve kayıtsızlık gösterilmesi,

4-       Özel özel eğitim merkezlerinde seanslar arasında yeterli dinlenme arasının bulunmaması, yorucu temponun eğitim kalitesini düşürmesi ve diğer seansa hazırlık yapmaya elverişli olmaması,

5-       Özellikle stres yaratan bir uğraş olduğundan personelin zinde olması her şeyden önemlidir. Bu yüzden özel özel eğitim merkezlerinde çalışan personelin beslenme, dinlenme ve izin gibi ihtiyaçlarına gerekli dikkatin gösterilmemesi,

6-       Kurumlarda özel eğitim personeline destek-yardımcı personelin bulunmaması nedeniyle karşılaşılan olumsuz durumlar ve yorucu iş temposunun personelin psikolojik motivasyonunu ve eğitimi olumsuz etkilemesi,

7-       Özel özel eğitim kurumlarında düşük ücretlerle sözleşmesiz personel çalıştırılması,

8-       Çalışanların sigorta primlerinin yatırılmaması için işine son verme-istifa etme/ettirme gibi uygulamalara gidilmesi, primlerin tam olarak yatırılmaması,

9-       Emekli sonrası çalışan personelden sigorta primi kesilmesine rağmen özlük haklarında (emeklilik maaşları) bir artış-değişiklik olmaması,

10-    İşe girişte yapılan sözleşmelerde şartların açıkça yazılmaması,

KAYNAK GÖSTEREREK KULLANINIZ
ÖZEL EĞİTİMDE VİZYON ARAYIŞI-1 İÇİN LİNKİ TIKLAYINIZ
http://tebesirtozu.blogcu.com/ozel-egitim-hizmetlerinin-iyilestirilmesi-calismalarinda-vizyon-arayisi-1_31595721.html

19/12/2008 - ÖZEL EĞİTİM HİZMETLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ ÇALIŞMALARINDA VİZYON

ÖZEL EĞİTİM HİZMETLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ ÇALIŞMALARINDA VİZYON ARAYIŞI

 (SORUNLAR VE İYİLEŞTİRME ÖNERİLERİ)

ÖZEL EĞİTİMDE VİZYON ARAYIŞI-1- http://tebesirtozu.blogcu.com/ozel-egitim-hizmetlerinin-iyilestirilmesi-calismalarinda-vizyon-arayisi-1_31595721.html

ÖZEL EĞİTİMDE VİZYON ARAYIŞI-2  http://tebesirtozu.blogcu.com/ozel-egitimde-viszyon-arayisi-2_31596481.html

A-      TIBBİ TANILAMA

 Sorunlar:

 1-       Tıbbi tanılama sonuçlarının raporlarda ayrıntılı olarak yer almaması, genel tanılamaların yaygın olarak kullanılması, neden ve sonuçları göz önüne alan tanılamanın yapılamaması,

2-       Risk ve gelişim geriliğinin erken dönemde belirlenebilmesi için tıbbi tanılama ekibinde yer alan personelin engel grupları hakkında yeterli bilgiye sahip olmaması (örneğin gezici sağlık personeli, ebe, hemşire),

3-       Erken alınan önlemlerle engellenebilecek özür türlerinin erken tanılaması için genel tarama programlarının eksikliği ya da yaygın olmaması,

4-       Riskli gebeliklerde ve  doğum sırasında ortaya çıkan komplikasyonlar nedeniyle engelli olma riski taşıyan bebeklerin doğum sonrası takiplerinin  yapılamaması bu yüzden erken tıbbi tanılamanın gecikmesi. (Dolayısıyla erken eğitsel tanılamanın da yapılamaması),

5-       Aileye tıbbi tanı sonrası yeterli ve anlaşılır açıklamanın ve yönlendirmenin yapılmaması, (Ya da kişisel işbirliği içinde olunan özel eğitim kurumlarına yönlendirmeye çalışılması).

       Öneriler:

 1-       Engelli bireyin eğitsel programının hazırlanmasına temel oluşturacak nitelikte tıbbi değerlendirme verileri raporda ayrıntılı olarak yer almalı,

2-       Risk ve gelişim geriliğinin erken dönemde belirlenebilmesi için tıbbi tanılama ekibinde yer alan personel hizmet içi eğitimden geçirilmeli,

3-       Tanılamanın mümkün olduğunca erken yaşta yapılması için tarama programları geliştirilmeli, her yeni doğan çocuğun tarama programından geçirilmeli,

4-       Aileye tıbbi tanı ile ilgili ayrıntılı sözlü ve yazılı açıklamalarda bulunulması için hastanelerde bilgilendirme ve yönlendirmeyle ilgili bir birim oluşturulmalı,

 B-      EĞİTSEL TANILAMA VE DEĞERLENDİRME

        Sorunlar:

 1-         Rehberlik Araştırma Merkezlerinin eğitsel tanılamada daha şeffaf hale getirilmesi ve oluşması muhtemel suistimallerin ve dedikoduların önüne geçilmesi,

2-         Eğitsel tanı, izleme ve değerlendirme sürecinin devamlılığını sağlamak amacıyla özel özel eğitim kurumlarında da benzer bir eğitsel izleme ve değerlendirme ekibinin oluşturulmamış olması,

3-         Eğitsel tanılama ve değerlendirmede kullanılan formal testlerin periyodik olarak güncelleştirilme çalışmalarının zorunlu hale getirilmemiş olması,

4-         Rehberlik Araştırma Merkezleri’nde ölçme ve değerlendirme amacıyla kullanılan ortamların ses yalıtımı, ısı, ışık, gibi özellikler yönünden uygun fiziksel düzenlemelerin yapılmamış olması,

5-         Rehberlik Araştırma merkezleri, özel eğitim kurum ve kuruluşları, hastaneler ve aileler arasında süreklilik arzeden bir iş birliği ve eşgüdümün sağlanamıyor olması,

6-         Rehberlik Araştırma Merkezlerinin vermiş oldukları eğitsel tanılama raporları doğrultusunda özel eğitime yönlendirilen öğrencilerin takibini sistemli olarak yapamamaları,

 Öneriler:

1-       Rehberlik Araştırma Merkezleri tarafından verilen eğitsel tanılama raporlarının ve öğrencinin yönlendirildiği eğitim kurum ve kuruluşunun uygunluğunun; öğrencinin almış olduğu özel eğitim ve rehabilitasyonun süreci sonunda göstermesi gereken ve gösterdiği gelişim aşamaları doğrultusunda değerlendirilerek, doğru tanılama ve yönlendirme yapılıp yapılamadığı noktasında denetiminin yapılabilmesi, bunun için de alanda uzmanlaşmış denetim elemanları ve alan uzmanlarından oluşan bir denetleme ekibi oluşturulması,

2-       Eğitsel tanı, izleme ve değerlendirme sürecinin devamlılığını sağlamak amacıyla özel özel eğitim kurumlarında da benzer bir eğitsel izleme ve değerlendirme ekibinin oluşturulması,

3-       Rehberlik ve araştırma merkezlerinin denetlenmesinde mesleki anlamda denetlemeler yapılmalı, eğitsel değerlendirme ve izleme ekibinin etkililiği, çalışması, alınan kararların uygunluğu, destek hizmetlerin yeterliliği ve kullanılan materyallerin değerlendirilmesi denetleme kapsamı içinde yer almalı, Türkiye koşullarına göre uyarlanması, standardizasyonu ve norm çalışmaları yapılmamış testlerin kullanımı engellenmeli,

4-       Rehberlik Araştırma Merkezlerinin vermiş oldukları eğitsel tanılama raporları doğrultusunda özel eğitime yönlendirilen öğrencilerin takibinin periyodik olarak ve ciddiyetle yapılması; öğrencide ortaya çıkan ya da çıkması gereken davranış değişikliklerinin görülmemesi durumunda öğrenci hakkında yeniden eğitsel tanılamaya gidilmesi, ya da tıbbi tanılamasının gözden geçirilmesi için sağlık kuruluşuna yönlendirilmeli, süreç hakkında öğrenci ve ailenin bilgilendirilerek gerekli yönlendirme çalışmasının yapılması,

5-       Ailelerle rehberlik araştırma merkezleri periyodik bilgi alış verişinde bulunmalı, ailelerin eğitim kurumlarındaki eğitimden memnun olunup olunmadığı rehberlik araştırma merkezlerince sebepleriyle birlikte değerlendirilerek eğitim kurumlarına eğitsel  yönden gerekli rehberlik desteği sağlanmalı, ( Bu uygulamanın Denetim yetkisi konumuna sokulma ve bir baskı ve kurum hakkında dedikodu unsuru  olarak kullanılma ihtimali göz ardı edilmemeli),

       C- YERLEŞTİRME VE İZLEME

                Sorunlar:

1- Grup eğitimi alması uygun görülen engelli bireylerin yerleştirilmelerinde, özel eğitim gereksinimlerine ve performans düzeylerine özen gösterilmemesi,

2-  Rehberlik ve araştırma merkezlerince kaynaştırma eğitiminden yararlanması uygun görülen engelli öğrencilerin sınıfların kapasitesine, fiziksel donanımlarına, eğitim ortamlarına, personel sayılarına ve niteliğine dikkat edilmeden yerleştirilmeleri,

3- Engellilere hizmet veren tüm kurum ve kuruluşların sayısı, hizmet verdiği engel grubu, niteliği ve kapasitesi hakkında bilgi akışının gerekli merkezlere düzenli olarak aktarılmaması,

4- Kaynaştırma programına yerleştirme kararı alınan bireylerin yerleştirildikleri eğitim merkezleri ve okullardaki eğitimcilerin konu ile ilgili bilgilendirilmemeleri ve gerekli destek hizmetlerin verilmemesi,

5- Kaynaştırma okullarına yerleştirilen ve ayrıca özel özel eğitim kurumlarında destek eğitim alan bireyler için Rehberlik ve Araştırma Merkezleri ile kurumlar ve okullar arasında gerekli iş birliği ve eş güdümün sağlanamaması,

6- Tüm özürlü bireylere hizmet veren kurum ve kuruluşlara yerleştirilen özürlü bireylere yönelik izleme ve değerlendirme ölçütlerinin ve hizmetlerin yetersiz olması,

 Öneriler:

1-         Grup eğitimi alması uygun görülen engelli bireyler eğitim ortamlarına yerleştirilirken oluşturulan gruptaki bireylerin özel eğitim gereksinimleri ve performans düzeyi gibi özelliklerinin benzer olmasına dikkat edilmeli,

2-         Rehberlik ve araştırma merkezlerince kaynaştırma eğitiminden yararlanması uygun görülen engelli öğrencilerin sınıfların kapasitesine, fiziksel donanımlarına, eğitim ortamlarına, personel sayılarına ve niteliğine dikkat edilerek yerleştirme yapılması,

3-         Özel eğitim ve rehabilitasyon hizmeti veren tüm kuruluşlarla ilgili bilgiler bir merkezde toplanmalı, güncelleştirilmeli ve gerektiğinde ilgili kurumlara ulaştırılmalı ve kamuoyu ile paylaşılmalı,

4-         Kaynaştırma programına yerleştirme kararı alınan bireylerin yerleştirildikleri eğitim merkezleri ve okullardaki eğitimcilerin konu ile ilgili bilgilendirilmeleri, desteklenmeleri ve periyodik bilgi akışının sağlanması,

5-         Kaynaştırma okullarına yerleştirilen ve ayrıca özel özel eğitim kurumlarında destek eğitim alan bireyler için Rehberlik ve Araştırma Merkezleri ile kurumlar ve okullar arasında gerekli iş birliği ve eş güdümün sağlanması,

6-         Kurumlara yerleştirilen engelli bireyler için hazırlanan eğitim hedeflerine ulaşılabilmesi için izleme ve değerlendirme ölçütleri yeniden gözden geçirilmeli, izleme ve değerlendirme hizmetlerinin işlerliği için önlemler zamanında alınmalıdır,

9/11/2008 - HAYAT SADECE SİZE AİT DEĞİLDİR. İZLE VE HAYDİ ŞİMDİ BAS GAZA...

3/11/2008 - ZİHİNSEL ENGELLİLER SINIF ÖĞRETMENLİĞİ SERTİFİKA PROGRAMI AÇILIY

Üniversitelerin görme, işitme engelliler, sınıf, anaokulu, çocuk
gelişimi ve okul öncesi öğretmenliği bölümlerinden mezun olup ataması
yapılamamış öğretmen adayları, alacakları kurs ile ''Zihinsel
Engelliler Sınıf Öğretmeni'' olarak atanabilecek.
Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ile Gazi Üniversitesi (GÜ) işbirliğinde
gerçekleştirilecek ''Zihinsel Engelliler Sınıf Öğretmenliği Sertifika
Programı'' için GÜ Rektörlük Binasında protokol imza töreni
düzenlendi. Törende konuşan GÜ Rektörü Prof. Dr. Rıza Ayhan,
uygulanacak bu programın Türkiye açısından çok önemli olduğunu,
Türkiye'de özel eğitime ihtiyacı olan yaklaşık 8.5 milyon gencin
bulunduğunu belirtti.

MEB Müsteşarı Muammer Yaşar Özgül de, engellilerin eğitiminin
öğretmenler aracılığıyla gerçekleştiğini, ancak sadece 9 üniversitede
özel eğitim verebilecek öğretmen yetiştiren bölümün bulunduğunu
belirterek, ''Bunlar yılda 145 mezun vermektedir. Ülkemizdeki engelli
vatandaş sayısını göz önünde bulundurduğumuzda bu gerçekten çok düşük
bir rakamdır. Dolayısıyla engelli çocuklarımızın eğitimi için eğitim
verecek öğretmen sayısının yeterli olmayışı bu tür programların,
kursların açılmasına yönlendirmiştir'' diye konuştu.''Zihinsel
Engelliler Sınıf Öğretmenliği Sertifika Programı'' protokolüne göre
programdan 3 yıllık süre zarfında üniversitelerin belirtilen
bölümlerinden mezun olanlar yararlanabilecek. 1500 öğretmen adayı
kursa katılabilecek.

Sertifika programında başarılı olan 600 aday resmi özel eğitim
kurumlarına atanacak. Programa katılan adayların eğitim giderleri
katılımcılar tarafından karşılanacak.
Görme, işitme engelliler öğretmenliği branşında KPSS'de 50 ve üzeri,
diğer branşlarda ise KPSS'de 65 ve üzeri puan alan adaylar sertifika
programına başvurabilecek.